Het lukt de Nederlandse overheid maar niet om de uitvoering van de Nitraatrichtlijn en de Kaderrichtlijn Water (KRW) op één lijn te krijgen. Vorige week werd het advies van de Landsadvocaat over het ontwerp van het 8e Actieprogramma Nitraatrichtlijn alsnog openbaar gemaakt. Het advies van november vorig jaar blijft normaal gesproken vertrouwelijk, maar in dit geval is een uitzondering gemaakt vanwege de hoog opgelopen ruzie tussen het ministerie van Landbouw en het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (IenW) over het mestbeleid en de waterkwaliteit.
Bestuurlijk is er echter een belangrijk verschil. De Nitraatrichtlijn richt zich op de toepassing van dierlijke mest en valt in Nederland onder het ministerie van Landbouw. De verantwoordelijke BBB-minister wilde met haar nieuwe nitraatplan in veen- en kleigebieden veehouders verlichting bieden door het uitrijplafond te verhogen. Als meer mestuitrij wordt toegestaan, zal de af- en uitspoeling naar omliggende watergangen en het grondwater toenemen. Of dit daadwerkelijk leidt tot een verslechtering van de waterkwaliteit, is echter niet eenduidig vast te stellen, aldus de Landsadvocaat.
Het nieuwe kabinet zal het huiswerk voor een nieuw Actieprogramma Nitraatrichtlijn opnieuw moeten doen. Daarbij is betere onderlinge afstemming tussen de Nitraatrichtlijn en de Kaderrichtlijn Water noodzakelijk. Opmerkelijk, want het doel van beide Europese richtlijnen is hetzelfde: het verbeteren van de kwaliteit van grond- en oppervlaktewater.Als uitweg uit de ontstane impasse stelde de Landsadvocaat voor om de nitraatplannen te toetsen aan de doelen van de Kaderrichtlijn Water. Zo’n toets kan volgens hem helderheid geven over de haalbaarheid van de KRW-doelen en daarmee helpen om rechtszaken te voorkomen.
In een recent debat met de Tweede Kamer liet IenW-minister Tieman weten dat het nog een jaar kan duren voordat een nieuw Nitraatactieplan gereed is.
Wel wordt geconstateerd dat Nederland tot nu toe te weinig generieke maatregelen heeft genomen om in 2027 – of daarna – voor alle KRW-waterlichamen een goede ecologische toestand te bereiken. De KRW biedt ruimte om de waterkwaliteitsdoelen in december 2027 nog niet volledig te halen, mits voldoende maatregelen zijn genomen en er na 2027 perspectief is op het alsnog realiseren van de doelen. Tot die maatregelen behoren ook de bepalingen die Nederland heeft vastgelegd in de Meststoffenwet.
AWP voor water, klimaat en natuur
